ლაშა გვასალია-17 ჯაბი

ღორონთიშ ფურცქინუათ ალმასიმე, მახა,

სქანი შურიშე ეკნაღელი რაგადეფიში სიორი,

სქან უტომბაშ ანზრეფის სანთელუა

ცანცალერო ჟი ულირ, მინშა ჟუჟელერ,

ეცანდილ დო კვათიერი, ნირსიშ ჯღარო მაქიტალი,

ეფუნელ დო ხვარხვალერი...

ო, ჩქიმ მახა, მუჭო ბჩალუნს თანაფეფიშ უკმელუა,

გოჭითორელ ბორუეფი, ასე ხოლო დოვილნა

ღორონს დო მუმასინ ფერეფ...

იჭინგოლნა, სხარსხალა ეშმაკის ნინაცალო!

მიჩვაჩვალნა უჩხვინდე დო ყ-ვა ლანდღვილი

რსიოლეფი, უოჭიშე ბეძღერია ქომოლეფიშ

მენდო დო მიულაფუანა თოლუმუნტირ ჩხეშას...

აკილანდღუ ართდღას ირფელ დო აკიბლასუთ

ჩქით, ზორღა ქალერჩხუანს გიდალ ქვარაშა

თე ზესნახე პეულებს დო ყ-უმურეფიშ დალიეფს!

ვო მახა, ვო, მარდობუაშ მონწე, ათეს ირფელს ჩქიმცალო

ქარწყექ დო ქითმენქიდა დოშკირატექ სი სანგარო,

აკორღვაფექ სი სარალო, ქასკილად შურწულირეფს

შურობუმუშ მინდორეფი, გვალეფი დო ხარხუნტეფი...

გოკურცხ, მახა, შურო ქოიკინდდა, გობარჩხალე ართშა,

კოჩიში გახარებას აკაბურცხა ოკო, იმენდუა ხოლო ოხვარ

დო დუთხინუანს ოშურეთშე მოსოფილ კვიკვილეფს!..

ქაძირ, მახა, საგანოს სკან ჟინცაშა მებუნელ ძიცა...

ხორციშ დოპიჩუა გახვარდას შურსი, ფსუა მაიდეს

ჩანაფილი, მონწე-მონწეთ ოფურნალო.

მაულარეფ ვორეთ თევრე, თი ქიანაშა, ე, სარალო,

ჩქი მი დომტენა, შხავა მი დოსქილადე სამარდოთ?

თინა რე, მახა, ოკითხე დო გაგებელი - თაქ ქომჩქუნა დო

თექ მუ ღირ რინა ოშურეთის, მინჯელო დო უმინჯურო?

მუთუნ ჩქი ვამჩქუნა დო ვამარჩქილენა, დუდიშ მაჭყალ დო

უთოლქვინჯეთ გილმარულე მარგალემფს!...

ვო მახა, ვო, უშურობაშ მესანთელე დემკოჩი!..

კოტე ნაჭყებია-ანდანერი ლახარა

უღელე დო მეღელეჷ ჩქიმჷ რინა,
ქოთ ეკოხონ, ქოთ დიკოხონჷ, ქოთ ოჭმარე,
გოკოდასუნჷ, სქანჷ კუსაფის მი ირჩქილე,...
მინ ბორო რე, მინ ხანგა რე, მინ კოჩ ვარე.
ჟინ ანთარიშ ჩილამურით გოჸვაჸვილი
ხვათახვალე ჯიმა მაფუ ოდიარე,
მითაჟამიშ ჭუაშ-ჭუას მიგინანსჷ,
ჩქიმ შურიში მანათალი მორდია რე.
ხეს სანთელსჷ აშმოჭუანს ჩქიმი სქუა,
ნამუშოთი გური მაფუ ნახანდეფი,
მოთალეფით ოშა-გოშათ გომშინანა,
ანგელოზიშ ხვამელ სუათ ნახანტეფი.
მა მერჸიათ სოდგია-სოდგაი გილვოგაგა,
მი მირჩქილე, ვარ მუ ფთქუა ორჩქილარი,
მატყურაფალი ანტკეცი წყარს დონწყველე დო
ჟიშე ჩქიმი მაჭყვადალი მოჩქ ლარი.
საწყალი ჩხომი, პიჯი წყარით აფუ ეფშა,
უწყარეთ შურო მურე ათქუენი,
ართშა ბძირი, ურაგადეთ მუ რდ მიწუნი,
გურშა მუჭომი წყინი ალნობათქუენი.
უჯიმალეთ ქუდოფსქიდი, უჯიმოლქ,
ჰამო ნინას მა მი მუკომწაწუანს,
ხორხოტაშე კონწარ დურღენქ გეშამფალ,
საწმოხონო გოშინაში მაწუალქ.
დონჯირელ ზღვა ცას უღირღინ კან-კანეშა,
სპლიყვი გაძიცანს ცუცქეფიში ნალალასუ,
დიო ართ ტკუ ვემიოხე ბჟადალუშა,
ბჟაშ ულაშა, ვორწყექ სიტყვა მუმალასუ,
უზიტყვეთ ნამ მოლერსე მა იპიქ,
მი ურჩქილე ეკორძღელი ჩქიმ ნინას,
ჭუმენერსი მუშ წურწუფა მოუნჭაფუ,
გუთაჯინე ჩქიმ სვენაშე გინულასუ.
ახავაი, მი იპიკო ოკო, მარა,
კისერს ინწრას მომჭირეს სადიოს,
ბურბუ ჩქიჩქიში ნაბურდღინა მუს გაგენს
ართ ბორჯის ცაში მიმანჭაფუ კანდიორს.
უღელე დო მეღელე რდ ჩქიმი რინა,
ჩქიმ ოჭმარე აწოუნდუ გოთანასუ,
ანწ ვამიჩქუ, მუჭო იი, სოდე იი,
სოიშა ვერტა ახალ თუთაშ მორთალასუ.

კოტე ნაჭყებია-სო რე?

სო რე ჩქიმი ობინეხე,
ჩქიმ ჭოდი დო ჩქიმ პანეში,
ჭვიტლური დო ჩეჭიფეში,...
კაჭიჭი დო ოჯალეში.
ჩქიმ შონურ დო ხოჯიშ თოლი,
კოლოში დო ეგუძგური,
ვაი, ბრელი მუ იბჩია
კოს მუთუნშა ვეგუძ გური.
მემაჯინეს თე ონჭეშე
გურშა ბრელ მაფჷ ნახვატეფი,
ბორჯიშ გასჷ ქიგედინე
ჩქიმ ნოა დო მახვატელი.
ჩქიმ ლაგვანი - ჸვაფიჩალი
სუმარეფით ჸუმენული,
მუ ჯვეშეფიშ მუკნაულა
ჸუჩა ჭიფას მინმეულუ.
ჸასჷ ზესქვი ვეგლებირსჷ,,
მაფშალიას ქუფურინჷ,
ზღვადალიშე იაზონსჷ
მანებელო ქუმურინჷ..
მედეასით მუს მოკითხე,
შხვაში კაბას ითირანსჷ,
მუნაფაშე ჩეთი ვარი
მალას ჭითათ მითირანსჷ.
სო გილაფრთა უშარეთჷ,
სონ გერგეზი სო გიფცხირი,
საწმოხონოს ონჭუნ ნერი
ღორონთ სინთე ქუმოძირი.
მუკი-მუკი იბჯინექ დო
გუმაღერღენწ ოშფა დემი,
ღორონთ, რთხულე, ქუმანჯღვერე,
„ჩელაშორო“ ვეშმოთენი.
სო რე ჩქიმი ობინეხე,
ჩქიმ ლაგვანი, ჸვაფიჩალი,
აიეტიშ ჭალეწკუმა
კინე ხინჯ მაფჷ გაბიჯალი.

ლაშა გვასალია-ამდღარობა

სანთელ შარას ორჩქინანსჷ
შურიშ სინთეთ ენტებულჲ,
წკურუმია მორცქინანს
ბარჩხალიაშ მეტებულჲ...
...

გატყურია თოლონჭეს
კუმაცალო გართუ შურჲ,
თეზმა ცოდას მუკარჩხალო
მუს ოხვარუ ხვალე შხურჲ?

მუნმარზანს მუნაფასჷ
დაჩხერეფსჷ ჭითა გვერი,
აკორთელე ორთაცალო
მინ ბორო დო მინი ჭკვერი...

გარხვანხვატუ ოფუტესჷ
დღა იმენდეფ დინაფილი,
თეშ მეჯინუს ბაღრეცალო
გური მაფუ შინაფილი...

სანთელ შარას ორჩქინანსჷ
შურიშ სინთეთ ენტებული,
წკურუმია მორცქინანს
უღორონთეთ მეტებული!..

ლაშა გვასალია-ნარღი

ვაშურდიო, ჯიმა,

უღურ შურიშ ჭუათჷ,

ვაგობაღნო ლიმა

ტყვიათი დო ქუათჷ...

დღალეფს მეთხოზ დღალეფჷ
ურსხებუო ჯაბით,
დალიებე გვალეფჷ
მუშ ბოშით დო ძღაბით...

მეუნს ჩე დო უჩა,
შურობუმუშ მენდის,
გურს კონ კვარჩხე უჩანქ
ათესი დო ეთის...

იმნატრუა ღურუს,
რინა ორე ნარღი,
აკოწკურილ კილოთ
უნჭაფუო მარღი...

გეგნოფშურდით, ჯიმა,
უსხუნ შურიშ ჭუათ,
გინმოშკვანა ლიმა
ტყვიათი დო ქუათ!..

კოტე ნაჭყებია-ჭუმანითჷ ამდღა იჭუ,

ჭუმანითჷ ამდღა იჭუ,
ბორზალეფიშჲ ჭუმინი რე,
თუთა სოდგა ალებიჯუ,
თუთა ირო შუმილი რე.
ცაშჲ ხურთქინი ალმარჩქილე,
მურიცხჲ ონჭეს ქვირითანსჷ,
ღურელს ღურუ ვამაჩინე,
ღურუ ღურუთ მინირთანსჷ.
მიდგარენი მიკაკჷნსჷ
სინთელეს ჩქიმჲ ქვინჯესჷ,
ჭყონჲ ელმეღანს სქუა კჷსჷ,
ჭყონქ კჷს ოკო უმინჯასჷ.
მა ჭარაში ჯინას ვორექ,
მურსუ, მურსუ, ვამაგუო?
დჷმაწყორჷ შურიშჲ ნერქჷ,
ალმაბათქჷ ჯა დო ქუა.
გეთმუძინანს მაზაკვალი
ამარდეში ნანწალასჷ,
ჩქიმჲ რულიში მაძაკელა
მოზოჯჷნსჷ ნამჷ წანას?

მზექალა შანიძის გამოსვლა ქართულ-მეგრულ-ლაზურ-სვანურ-ინგლისური ლექსიკონის პრეზენტაციაზე

ზაალ ჯალაღონია-ჩეჯა

ჩე ჯა ვეგეშქირიტა,
ცას მიარეს-მიორე,
ალნარქია ჩხილიტა
დიხას დოურსიოლე.
ამარ მერეს მიწორე,
ჩე თუთა რე კანთია,
ცაშა დღასჷ ვეწორე,
სო,მის მეუღ სქან თია.
რინა იჭყანს ციზაფის,
თირი გიმოცირანსჸ,
მა ეკვობუქ ჩქიმ ძაფის,
ვარ ღორონთიშ ცირასჷ...

რუსთავი-2 მესვეურნო,თქვენ სამარცხვინო ხართ!

მეგობრებო. გუშინ ტელეკომპანია რუსთავი-2 ეთერით გავიდა, ავადმოსაგონარი გაზეთი ,,პრავდას'' ყველაზე შავბნელი წლების სტილში გაკეთებული ,,სიუჟეტი', დაკავშირებული მეგრული ენის საკითხებთან. სიუჟეტმა ზერელობის და მდარეპროვოკაციულობის ყველა რეკორდი მოხსნა,მაგრამ ყველაზე ამაზრზენი ის იყო რომ პატარა მეგრელ ბავშვებს, რომელთაც რა თქმა უნდა ჯერ ბევრი არაფერი გაეგებათ,დააცინინეს და აბუჩად ააგდებინეს მშობლიური მეგრული ენა. უნდა ვივარაუდოთ რომ ამ მაიმუნობის ავტორები ხელებს ასავსავებდნენ სიამოვნებისგან. გვინდა პირდაპირ ვუთხრათ მათ - თქვენ ბატონებო ისევე კომპეტენტურები ხართ და ისევე ერკვევით ამ საკითხში, როგორც ღორი ფორთოხალში!

თორნიკე ქავშბაია-ნანაია

კოლხეთო შეჰბედე სატახტოებს უკადრებელი,

შენს ენაზე შეედავე,

       საბრძოლო ორკესტრის უხილავი

       ბოხი ბგერით დააყრუებს მიდამოს,

       რომელიც თითქოს აწესრიგებს

       მოშრიალედ ხეს,

       მორაკრაკედ წყალს,

       ბალახ მობიბინედ გორაკებს,

       მრავალფერის დალოცვილი

       შენს ანგელოს ერთხელ გამოაჩენს.

კოლხეთო,შე ჩამოხრჩობილო კრავო,

ბიბლიურად სურნელოვანო,

ნაგავის ბუზები გჭამენ,

ვაი ნანა,ვაი ნანაია ნანინა!

ლაშა გვასალია-ვამდინა ჯიმა

თუთა ენივალ ინჭას,
           იმენდჲ ჭყოლირო ინჭანს,
                       ქიანა ბონდღიე, ჯიმა...

რძღაფაშა გესკიდ კოჩიქ,
                ხამუშა ქიმირულ ოჩიქ,
                            მარსიოლ კოჩანას ჯიმა...

შური ბარბანჩანს დო იგანს,
               დღა სერიშ დინაფას ინგარს,
                              ვაუნა წვალებას ჯიმა...

ვერწყებე წანეფიშ მარდი,
               რგორუნდ დო ოკოჩეს ვარდი,
                               ვამდინა, ვამდინა, ჯიმა!..

ლაშა გვასალია–საზოთო...

ზოთონჯ მიდიშკოლუ

გურს ონძალ საჩიარ მორღას,

ილებუ სერი

პოპორანს შურობა ზორღას..

გინმალე თუთას

უსინთოლე მუნაფაშ ფერი,

არიკენს სვანჯი,

მიკმაშურდჷ გოთანას გერი...

ვამოხვარ მუთუნ,

თე ჯაბებშა ვანტინე დიხას,

მითომფორ სოდეთ 

ფოსვეფჲ დო გემიდგუ ჯიხა...

ვამარტინ ცაშა,

იბზოთუა წანეფიშ მორღას,

მიშეფაფ ფინქრი

უქვინჯელო ეფუნელ ზორღას!..

ზაალ ჯალაღონია-უჩინებ მაფურინჯე

რინას ეკი ეკოჸუნცუ,მინ ტყობუ დო მა პუნქ მინჯე,
ეთინა რე შურც ინომხე,მუდგარენი მაფურინჯე.

ჩქიმით რენ დო ჩქიმით ვარე,ჸოფირენცჷ მუშითია,
ირფელც მუში რინა ოკო,ირფელც უღუ მუში თია.

თუთა ირო ინმაგვაგვუ,ბჟა თოლეფო ქალმარსხია,
ლილუ ჩქიჩქუ სო მიმოტეს,ჩილამურალ ალაფრსხია.

ცა შურეფით გოფერელე,ბირგულ უშქუ არძა გვალას,
ჩხომიშ ჸუდე ქიდიპტე დო,შარას გეპუნქ გუნავალას.

ხუმბაბა დო ნანინგირა, თიამათი დო თი ნანა,
სქან ნაჯინჯა ეთექი რე,ჭვემეფ ალმოფურცქინანა.

მასქურცალო ინმაქაქალ,მუთ თი ბორჯეფ მარჩქილენი,
ღურუ მუჟანს მიკიფსური,კათეფ ვა რდეს გორჩქინელი.

რინას ეკი ეკოჸუნცუ,მინ ტყობუ დო მა პუნქ მინჯე,
მა ვებჩინენქ,შურც ინომხე,მუდგარენი მაფურინჯე.

ლაშა გვასალია-მალას

 მალას გეშაბჭოფე ოკო

სქანი ზორღაშფერი თოლი,

თუთას მიორსხუდე მოკო

მუჭო თორსაჭველსი ჭოლი...

დღას ვედგეთხუე, ქვექვე,
ჩელა, ჩე გოთანაშ ფერი,
სი რექ შურობუმუ ჟინ ცა
ჩქიმი თქუთქუბია ჭკვერი...

ეჰე, ოკონწყველე შარეფ,
ფურინ გაჭირებე ზესქვიშ,
კილოთ ქუდუჭყაფ ჭარას,
ჟინცას სისმარცალო მესქვილს...

ქუმორთ პატონეფო რჩქინელ,
ღურშე რტებულო დო ჭყოლირ,
თუთაშ მუკნასოფა თოლით
გითოლენდირი დო თოლირ...

მალას გეშაბჭოფე ოკო
სქანი ზორღაშფერი თოლი!..

ლაშა გვასალია-ღურას (პოეტ შუკო ჯიქიას)

ტანს დაჩხერიშ გენიეფი გუმორე,

ჭყალაშ გეშა საცოდებათ ეფუნელ,

ღურას ქომწით – სამენცარო მუორე,

ვარდა ცას მუშენიე მებუნელ,

რინაში დო ურინჯობაშ არიკეფ,

ზორღაშ ქვინჯშე კუმაცალო მოფურკელ,

მუს დარკენა ჭკოლეფი დო ბადიდეფ

ჭარას რგებულს, კიონტიათ მოფურნელს...

ჸვერე თოლსჷ ვეიორზანს გოთანა,

ვაძირაფე ფურცელუაშ ჭვიეფი,

ტყვიას ირო ჭკვერს დო მენცარს ოოთანა,

ღურუს ხოლო ოსაჭირუ ჯგირეფი...

თე ცარიელ შურობუმუ, ბაბაგე,

ჭინკეფითუ ეფშაფე დო ძინელე,

დუს მახოლო მემიჩქ მალას წავაგე–

ლერს დოსქიდუ მართალი დო რჩქინელი...

ჸვა მორხინილ ყოყორეფიშ დანტირუს

თოლოსქვამე ჸოროფაში ვენტირე,

მოკო ჟინცას ნირსიცალო ვახოლე,

მუბღოლუა, გოლვაფირო, მა ხვალე

უხატე დო მეტყურიე ჭარასუ...

ღურას ქომწით სამენცარო მუორე,

შურ მუშენრე ცაშ კორკონტის რსხინელი?!

ლაშა გვასალია-ჩხაია

ღორონთეფიშ ნინა უჩქუ
გვალაშ კიდირს მირსიოლუ,
სისმარ გეუძ ხეშკა გურშა,
ფინქრეფიში ნირსი ორუ...
ჩხან–ჩხაია, ჩხანაშ ზესქვი,
მიბორბოლ დო მიხვარჩალუ,
თეშ მეჯინუ ლერსიშ მონწე
ეშმაკეფიშ ჭყანას ფჩალუ!..
ჟიშე ბურბულ მუნმაქანჩუ,
თუდო გვართაშ ბორბოლია,
ქირქეშ ჸაშე მუკნათოლა –
ქვარაგიდალ ხორხოლია...
ჯამპიშ ჩვაჩვა ნაწვანჯერი
მალაღურიშ ფსუაშ ფერი,
ფუცუცხამიშ ნაჭყილონტა –
ჭარჭულია, ჭერჭე გვერი...
თეშ მეჯინუ ლერსიშ მონწე
სისმარსუ დო ღურუს ფჩალუ,
ჩქიმ ჩხაია,ჩხორო ჩარჩხვა –
მიბორბოლ დო მიხვარჩალუ!..

ივეტა წითაშვილი-მაჯუდ პუხათ ქეშაპონე დიხას,

მაჯუდ პუხათ ქეშაპონე დიხას,

კარაკუნჩხას ქოუპირუ ჭითათ,

მორიალეს, მოროშ გამნარყ, რინტალს

ლეკუხაშა ქინთუტყობინ, ქინგარს,

ჯი აკულებ, აშო ვარწყე გიმალს,

ვაიჭარექ, წამალ მუჭო დიკაკ,

წვანდშა თიზმა იკეკ, თიზმა იხვანც,

აცანცალუ ასე კუდელ რიჸალ,

ლეკუხაშ ჸაქ ფურცელ ქუდარღ ჭიფას

მორიალეშ სიცოდილით, ჯინათ,

მითინ ვარე, არძა მიკმალ-დიკმალ,

მით რენ, ქურსით მინოლაფას ინჭანს,

ჩხანაქ ჩხორეფ აკოკორობ რჯღიმალქ,

ნაკორობას გართანს, კართას იბშანს,

მორიალეს ქაშუ შარაქ გიმალქ,

ჩხორო ჭუა ჩხორო გვალას ქიმკარღ,

გურს აცხვანტალ ხიოლ სარკო, რცხიმალ,

ლეკუხაშ ჸას მუთოტყობუ ტიბას,

მაჯუდ პუხა ქოხუტოლუ დიხას,

კარაკუნჩხას პეულ გაფაფ ჭითათ,

მორიალე, მოროშ გამნარყ, რინტალ

კინ ირანტალ, ვაუბაღ, მუთ მიკაბ.

ეს ყველამ უნდა წაიკითხოს!

http://azrebi.ge/index.php?pid=1087

„ფუტკარაძის სინდრომი“ და ინტელექტუალური შაჰიდიზმი ქართულ მეცნიერებაში

ივეტა წითაშვილი-ნუზუ

ნუზუ მუჭო ურზუ,
ქარბორიას უთურს,
მიჸორქია უწუ, _ 
სხუნუნს,
სხუნუნს,
სხუნუნს...
ჯღარ ნოჸელეფ ქუდურღ,
ჸალს ათასკუ, ჯუნუნს,
ანდა ფირქიქ ქუცუ, _
უკულ,
უკულ,
უკულ...
ცას ჭვემა მაბ პუხუს,
მუთ ვარდ ართათ ქუმურს,
ხიოლს გური ჸურუ,
ფულუნს,
ფულუნს,
ფულუნს,
ორაგადე მუთ რდუ
ვარაგადე მუთუნს,
ცაქ ბჟას ჩხორეფ რზუფულ,
ქუმწურღ,
ქუმწურღ,
ქუმწურღ,
ჸოროფა რე ჭურჭულ
უთებუ დო ჸურმულ,
ურა ცხენეფს შურშურ
ურულ,
ურულ,
ურულ,
ქარბორია უთურ,
მიკახორცხუ ნუზუს,
ნუზუ თაში ურზუ,
უსხუნ,
უსხუნ,
უსხუნ...

ალიო მირცხულავა (მაშაშვილი) -მეგრული ეტიუდი

კითხულობს ლაშა გვასალია